Introduction:
The manuscript contains a Collection of letters
in Greek written by individuals who lived between the
end of the 16th century and the beginning of the 17th. Sixteen of
the letters are from the Orthodox Greek theologian Metrophanes
Kritopoulos (1589-1639), who was later to become Patriarch of
Alexandria. A monk on Mount Athos, he was sent to the West by the
later Ecumenical Patriarch Kyril Loukaris (1572-1638); he studied in
Oxford in the years 1617-1624. The letters contained in the
manuscript date from this period and are addressed to English
scholars, such as Andrew Downes (ca. 1549-1628), classical scholar,
fellow of St John's College, Cambridge, and
Patrick Young (1584-1652)
, Scottish chaplain of All Souls’ College in Oxford and later
royal librarian.
Along with Kritopoulos' letters, the manuscript
contains ten letters from the French classical scholar Isaac
Casaubon (1559-1614). The letters date to the years between 1591 and
1614; they are addressed, inter alia, to the French theologian
Denis Pétau (1583-1652)
, and to English scholars, such as the aforementioned Andrew
Downes, and
Hugh Broughton (1549-1612)
, fellow of St John's College, Cambridge.
Language(s): Greek
1. ff. 2r-2v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Andrew
Downes [1623]
Incipit:
f. 2r Μετροφάνης τῷ Δουναίῳ.
Ἐπειδὴ οὔποτ' ἀντέγραψας πρὸς ἡμᾶς
Explicit:
f. 2v ἵνα τὸν μαθησόμενον
πρὸς ὑμᾶς πέμψωμεν. Ὁ τῆς σῆς σεμνότητος ἐραστὴς καὶ θαυμαστὴς
Μετροφάνης ὁ Κριτόπουλος
Davey 1970, I, pp. 128-129. The editor dates the
letter to August 1623 on the basis of its contents.
2. ff. 3r-4v
Downes, Andrew, 1549?-1628 ,
Letter from Andrew Downes to Metrophanes
Kritopoulos [1623]
Incipit:
f. 3r Τῷ γνησίῳ γένεσίν τε καὶ
παίδευσιν Ἕλληνι Μετροφάνει τῷ πάνυ ὁ ἑλληνιστὴς Ἀνδρέας χαίρειν τε
καὶ εὖ πράττειν. Ἡ ἐπιστολή σου φίλτατε ἀπροσδόκητως προσπεσοῦσά μοι
Explicit:
f. 4v Περὶ δὲ τῶν ἀναλωμάτων
οὐδὲν ἔγραψα, δηλώσεις γὰρ δηλονότι πῶς καὶ πόθεν
χορηγηθήσονται.
Davey 1970, IΙ, pp. 129-131. The editor dates the
letter to August/September 1623 on the basis of its contents.
3. ff. 5r-5v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Denis Pétau, 5 April
1602
Incipit:
f. 5r
Ισαάκος[sic] Κασαυβόνος Διονυσίῳ Παιτίῳ χαίρειν τε καὶ εὖ
πράττειν. Θαυμάσας πολλάκις τί ποτ' εἴη
Explicit:
f. 5v εἰς τοσοῦτον σοφίας
προχωρεῖν, ὅσον ἀνθρώπῳ φύντι ἐστὶν ἐφικτόν. Ἔρρωσο ἐν Παρισίων
Λουτεκείᾳ Ἀπριλλίου ἐνισταμένου τῇ πέμπτῃ ἀπὸ τῆς ἐνσάρκου
οἰκονομίας τοῦ θείου λόγου , ἔτει ˏαχβ΄.
Ed. T. Jansson ab Almeloveen, Isaaci
Casauboni Epistolæ [...], Roterodami 1709 , nr.
1028.
4. ff. 6r-6v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Denis Pétau, 19
March [1602]
Incipit:
f. 6r Τῷ αὐτῷ εὖ πράττειν
χαίροντα. Ἀρχόμενος τῆς πρός σε γραφῆς μετὰ χρόνον ἤδη τοσοῦτον
παλαιόν σοι
Explicit:
f. 6v περὶ μὲν τούτων ἅλις.
Ἔρρωσο καὶ ἡμᾶς φιλῶν διατέλει. Εν[sic] Παρισίων Λουτεκείᾳ
Μαρτίου μεσοῦντος τῇ ἐννάτῃ.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 1034 (the printed text
has the date 1602).
5. ff. 7r-8r
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Denis Pétau, 10
January 1605
Incipit:
f. 7r Τῷ αὐτῷ. Πρῶτον μὲν
δέομαί σου μίαν δέησιν
Explicit:
f. 8r ὄναιο τῆς ἄγαν εὐτυχίας
τῆςδε, ὦ φίλτατε, καὶ εὐημερῶν μήποτε διαλείποις. Ἔρρωσο ἐν Παρισίων
Λουτεκείᾳ Γαμηλιῶνος ἔτοι Ιανουαρίου[sic] ἱσταμένου τῇ δεκάτῃ,
ἀπὸ τῆς ἐνσάρκου οἰκονομίας τοῦ λόγου, ἔτει κατὰ Διονύσιον τὸν
μικρὸνˏαχε΄.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 1038.
6. ff. 8v-9r
⟨Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639⟩
,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Patrick
Young [1618-1620]
Incipit:
f. 8v Τῷ Ιουνίῳ[sic]
^τῷ βασιλικῷ^ βιβλιοφύλακι. Θαυμάσεις ἴσως
ἡμᾶς τῆς μακρᾶς καὶ ἀκαίρου σιωπῆς
Explicit:
f. 9r ὡς δὲ
καῖ ταύτης τῆς ἐλπίδος ἥμαρτε ||
The text of the letter is incomplete. At the end the scribe wrote
‘desunt reliqua’, indicating that the
following part was evidently missing in his exemplar. The text is
missing also in the edition, compiled on the basis of this
manuscript
In the manuscript there is no explicit reference to the identity of the
sender
Davey 1970, III, pp. 119-120. The editor dates the
letter to the years 1618-1620 on the basis of its contents.
7. f. 9v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Patrick
Young [1618-1620]
Incipit:
f. 9v Τῷ αὐτῷ. Ἥκω σοι
ἀπολογησόμενος τῆς βραδύτητος καί μου δέξαιο τὴν μετάνοιαν
Explicit:
f. 9v ἐκεῖνο γὰρ μεστὸν
τοιούτων ἁμαρτημάτων τυγχάνει ὄν.
Davey 1970, IV, p. 120. The editor assumes that
the letter could be datable to the years 1618-1620.
8. ff. 10r-11r
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Denis Pétau [23
September 1610]
Incipit:
f. 10r
Ισαάκος[sic] ὁ Κασαυβόνος Διονυσίῳ τῷ Πεταυίῳ χαίρειν ἐν τῷ
κυρίῳ. Τὸ ὑστερήμερον τῆς ἐμῆς γραφῆς θαυμάζειν σε
Explicit:
f. 11r καὶ εἰς τὴν
Ρωμαικὴν[sic] διάλεκτον μεταφρασθῆναι ποιησαίμην ἂν περὶ
πλείστου. Ἔρρωσο.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 1044. The text of the
letter is interrupted without the date, which appears in the edition
(23 September 1610)
9. ff. 11v-12r
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, 24 June 1622
Incipit:
f. 11v Τῷ Τυρνήρῳ
υἱῶ[sic] μου ἐν Χριστῷ ποθεινοτάτῳ, Μητροφάνης ἱερομόναχος ὁ
Κριτόπουλος, ἀπαλλαγὴν τῶν κατεχόντων νοσημάτων καὶ πᾶσαν εὐτυχίαν
πρὸς τοῦ τῶν ὅλων Θεοῦ. Ανίας[sic] ἡμᾶς οὐ τῆς τυχούσης τὰ
γράμματά σου ἐνέπλησεν
Explicit:
f. 12r καὶ εὐτυχῶς ἀλλήλων
ἀπολαῦσαι. Αμην[sic]. 1622 Εκατομβαιῶνος[sic]
ἑβδόμη[sic] φθίνοντος. Ἐν Βαλιόλ.
Themelis 1909, pp. 292-293
10. ff. 12v-13r
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, 2 December 1623
Incipit:
f. 12v Ὁ ἄστοργος πατὴρ τῷ
φιλοστόργῳ υἱῷ εὖ πράττειν. Δίς που καὶ τρὶς γεγραφέναι πρὸς ἡμᾶς
φής
Explicit:
f. 13r ἢ ἀνιάσω σε
πικρότερον. Ἔρρωσο. Ὁ παρά σου ἀδίκως ἐπ' ἀστοργίᾳ διαβαλλόμενος Μητροφάνης
Ι. ὁ Κριτόπουλος. Ἐν Λονδόνῃ 1623 Ποσειδεῶνος δευτέρᾳ
ἱσταμένου.
Davey 1970, VI, p. 131.
11. f. 13v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, 8 June 1623
Incipit:
f. 13v Υἱέ μου
περιπόθητε πολλῶν καὶ ἄλλων ἀπουσία καὶ χωρισμὸς
τήκει με
Explicit:
f. 13v ταῦτα πεμφθῆναι,
δέομαι. Ἔρρωσο. Ὁ ἐξ εὐνοίας πατήρ σου, καὶ τὰ ἐξῆς[sic]. 1623
Ἑκατομβαιῶνος 8ῃ ἱσταμένου ἐν
Λεμβήθῃ.
Davey 1970, VII, p. 125.
12. ff. 14r-14v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, 2 March 1624
Incipit:
f. 14r Υἱέ μου ἀγαπητὲ, τέως
μὲν ἐλπίσιν ἡμᾶς αὐτοὺς ἐτρέφομεν
Explicit:
f. 14v Φθάνοις οὖν ἤτοι
πέμπων ἢ δηλῶν γέ τοι. Ὁ σὸς ὅλως Μητροφάνης Ι. ὁ Κριτόπουλος. Εν[sic]
Λονδώνῃ 1624 Μουνιχιῶνος δευτέρᾳ ἱσταμένου.
Davey 1970, VIII, pp. 131-132.
13. ff. 15r-17v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner [1622-1623]
Incipit:
f. 15r Τῷ περιποθήτῳ μοι υἱῷ
εὐτυχεῖν. Τὴν ἐπιστολήν σου δεξάμενος φίλον κῆρ
Explicit:
f. 17v Τοιαῦτα ἐγὼ ἑώρακα
μέχρις ὀκτώ, καθ' ὅλον μου τὸν βίον. Ὁ σὸς ἐξ ἀγάπης
πατήρ.
Davey 1970, IX, pp. 123-125. The editor dates the
letter between November 1622 and the year 1623.
14. ff. 18r-18v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, [1624]
Incipit:
f. 18r Τῷ υἱῷ. Τὸν μὲν
λέοντα ἐκ τοῦ ὄνυχος φησὶν ἡ παροιμία
Explicit:
f. 18v ὅτι δὲ ἀμείψομαί σε
τοῦ πόνου καὶ τῆς προθυμίας οὐκ ἀμφισβητέον. Ὁ πατρὸς δίκην φιλῶν σε
Μητροφάνης ὁ Κριτόπουλος.
Davey 1970, X, p. 133. The editor dates the letter to
March/April 1624.
15. ff. 19r-19v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Andrew Downes, 14
April 1614
Incipit:
f. 19r
Ισαάκος[sic] ὁ Κασαυβόνος τῷ Δουναίῳ ἀνδρὶ σοφωτάτῳ χαίρειν ἐν
κυρίῳ. Πολλὰ ἔχων σοι γράφειν ὦ προσφιλέστατε Δουναῖε
Explicit:
f. 19v διὰ πλείονων πρὸς
τὴν σὴν αἰδεσιμότητα μέλλω γράφειν. Ἔρρωσο, φίλτατε Δουναῖε, καὶ
εὐημερῶν ἡμᾶς τε φιλῶν διατέλει, ἐν Λονδίνῳ μεσοῦντος
Απριλλίου[sic] τῇ τετάρτῃ ἀπὸ τῆς ἐνσαρκόσεως τοῦ
θεανθρώπου ˏαχιδ΄.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 949.
16. ff. 20r-20v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Hugh Broughton, 4
September 1602
Incipit:
f. 20r
Ισαάκος[sic] ὁ Κασαυβόνος Ὕγωνι τῷ Βρωχθωνῷ χαίρειν καὶ εὖ
πράττειν. Πολλὴν τῷ καλῷ Οὐοτόνου χάριν ὁμολογεῖν δίκαιός
εἰμι
Explicit:
f. 20v τῇ ἄγαν σου παιδείᾳ
πρὸς οὐδὲν ἀγαθὸν παραχρᾶσθαι. Ἔρρωσο ἐν Παρι[sic] Λουτεκίᾳ
Σεπτεμβρίου ἱσταμένου τῇ δ΄ ἀπὸ τῆς ἐνσάρκου οἰκονομίας τοῦ θεοῦ
ἔτει ˏαχβ΄.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 1032.
17. f. 21r
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, [1624 ?]
Incipit:
f. 21r Μετροφάνης τῷ υἱῷ.
Υἱέ μου φίλτατε, ἀσπάζομαί σε καρδίαθεν. Ἡ παροῦσά μοι ἐπιστολὴ καὶ
ἀνιάσει
Explicit:
f. 21r καλῶς ποιήσεις, εἴτε
διὰ σαυτοῦ, εἴτε δι' ἄλλου τῶν φίλων. Ὁ σὸς ἐν πᾶσι Μητροφάνης ὁ
Κριτόπουλος.
Davey 1970, XΙ, pp. 133-134. The editor dates the
letter possibly to May/June 1624.
18. ff. 21v-22r
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Hugh Broughton, 29
November 1602
Incipit:
f. 21v
Ισαάκος[sic] ὁ Κασαυβόνος τῷ αὐτῷ
\Ὕγωνι τῷ
Βρωχθωνῷ/. Κομισάμενος τὰ παρά σου καὶ τοῦ κρατίστου
Βογγαρσίου
Explicit:
f. 22r κάλλιστον τοῖς
πρότερον εἰκὸς ἐπιτιθέναι κολοφῶνα. Ἔρρωσο, προσφιλέστατε Βρωχθωνέ,
ἐν Λουτεκείᾳ Παρισίων Νοεμβρίῳ[sic] φθίνοντος τῇ δευτέρᾳ
ˏαχβ΄.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr.1033.
19. ff. 22v-25v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Andrew Downes, 17
March 1602
Incipit:
f. 22v Ἰσαάκος ὁ Κασαυβόνος
Ἀνδρέᾳ Δουναίῳ ἐπὶ παιδείᾳ περιβοήτῳ καὶ πολυμαθεστάτῳ χαίρειν τε
καὶ εὖ πράττειν. Εἰσὶ καὶ φιλίας δίκαια ἄττα
Explicit:
f. 25v καί σοι ὁ ὑπουράνιος πατὴρ δοίη ἐν παντοίων ἀγαθῶν ἀφθονίᾳ
κρότωνος ὑγιέστερον εἰς βαθύτατον ἀφικέσθαι γῆρας. Ἐν Παρισίων τῇ
πόλει Μαρτίου μενὶ τῇ ἑβδόμῃ ἐπὶ δεκάδι ˏαχβ΄ τοῦ σωτῆρος.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 1027.
20. ff. 26r-26v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Petrus Nebeletus, 24
August 1591
Incipit:
f. 26r Ὁ αὐτὸς τῷ Πέτρῳ τῷ
Νεβελέτῳ εὖ πράττειν. Εἷς, δύο, τρεῖς ἴσως δὲ καὶ τέσσαρες εἰσὶ
μῆνες
Explicit:
f. 26v Πάλιν ἔρρωσο καὶ
ἡμᾶς φιλῶν διατέλει. Ἐν Γενεύῃ Αὐγούστου μηνὸς φθίνοντος ὀγδόῃ ἔτει
ἀπὸ τῆς ἐνσαρκώσεως ἐννεκοστῷ πρώτῳ ὑπὲρ χίλια καὶ
πεντακόσια.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 970.
21. ff. 27r-29v
Casaubon, Isaac, 1559-1614. ,
Letter from Isaac Casaubon to Andrew Downes, [17
March] 1595
Incipit:
f. 27r Ἀνδρέᾳ Δουναίῳ τῷ
πάνυ Ισαάκος[sic] ὁ Κασαυβόνος. Ἔμελλε μὲν καὶ ἄλλως ἡ παρά
σου ἐπιστολὴ ἡδίστη
Explicit:
f. 29v Πολλὰ κἀγαθὰ δοίη
σοι ὁ ἐάων δωτὴρ θεὸς Δουναῖε προσφιλέστατε. Ἔρρωσο ἐν Γενεύῃ
ˏαφϟε΄.
Jansson ab Almeloveen 1709 , nr. 994. The date is
incorrrectly written in the manuscript; the year is to be corrected
as 1595 (ˏαφθε΄).
22. ff. 30r-30v
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to Matthias
Turner, 10 April 1622
Incipit:
f. 30r Μετροφάνης τῷ υἱῷ.
Πολλὰ εἶχον γράψαι πρὸς τὴν σὴν ἀγχίνοιαν
Explicit:
f. 30v αὕτη γὰρ μοί ἐστιν
τὸ τιμαλφέστατον τῶν ἀπὸ Λονδώνης ἀγωγίμων. Ἔρρωσο. Εν[sic]
Βαλιὸλ 1622 Θαργηλιῶνος δεκάτῃ.
Davey 1970, XIΙ, p. 122.
23. ff. 31r-32r
Downes, Andrew, 1549?-1628 ,
Letter from Andrew Downes to Henry Savile
Incipit:
f. 31r Ἀνδρέας ὁ Δουνῆς
Ερρίκῳ[sic] Σαουλίῳ τῷ πάνυ χαίρειν. Ὦ θαυμάστε τῆς
μεγαλονοίας σε θαυμάζω
Explicit:
f. 32r οὐδ' ἀφ' ὧν εἰκὸς ἦν καὶ ἔδει
μάλιστα.
24. ff. 32v-33r
Letter to Palmer
Incipit:
f. 32v Τῷ κυρίῳ Παλμέρῳ. Ὅτι
μὲν ἐξ εἰλικρινοῦς καρδίας, καὶ ἀνυποκρίτου προαιρέσεως ἥκω σοι
γράψαι ταυτηνί
Explicit:
f. 33r καὶ δύναται μὴ οὐχὶ
παντὶ τρόπῳ τῆς σῆς φιλίας περιέχεσθαι. Ἔρρωσο. Σκιρροφοριῶνος
τριακάδι τῇ παρ' Αθηναῖοις[sic] ἕνῃ καὶ νέᾳ.
The manuscript does not mention the sender of the letter.
25. ff. 33v-34r
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to William
Turner
Incipit:
f. 33v Τῷ Ιλέρμῳ[sic]
τῷ Τυρνέρῳ. Ἐκ τοῦ καρποῦ τὸ δένδρον πιστεύομεν
διαγιγνώσκεσθαι
Explicit:
f. 34r Ἐμπεδώσεις δὲ τοῦτο
οὐκ ἄλλως εἰ μὴ δι' ἀμοιβαίων γραμμάτων. Ἔρρωσο.
Davey 1970, XIIΙ, pp. 119-120. The editor dates the
letter possibly to 1622.
26. ff. 34v-36r
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to the teachers and students
of the Balliol College [July 1623]
Incipit:
f. 34v Τοῖς Βαλιολίταις. Ἐπ'
ἀληθείας ἔργον ὑμεῖς ἐποιήσατε λίαν τῇ ὑμετέρᾳ χρηστότητι
προσῆκον
Explicit:
f. 36r δι' οὗ καὶ ἐρρῶσθαι
πάντας ὑμᾶς εὔχομαι καθ' ἑκάτερον τὸν ἄνθρωπον.
Davey 1970, XIV, pp. 126-127. The editor dates the
letter to July 1623 on the basis of its content.
27. ff. 36v-37r
Kritópoulos, Mētrophánēs, 1589-1639 ,
Letter from Metrophanes Kritopoulos to John
Parchurst [July 1623]
Incipit:
f. 36v Τῷ Ιωάννῃ[sic]
Παρχουρστίῳ. Πολλάκις μὲν καὶ ἄλλοτε δαψιλῶς καὶ μεγαλοπρεπῶς
ἐπεδείξω πρὸς ἐμὲ τὴν ἐνυπάρχουσάν σοι χρηστότητα καὶ
φιλανθρωπίαν
Explicit:
f. 37r Παρὰ πᾶσι γὰρ
κατάδηλον ποιήσω τὴν ὑμετέραν πρός με εὔνοιαν καὶ πατρικὴν στοργήν.
Ἔρρωσο.
Davey 1970, XV, p. 127. The editor dates the
letter to July 1623 on the basis of its content
ff. 37v-40v are blank